Wstęp
Erich von Falkenhayn, urodzony 11 września 1861 roku w Białochowie, to postać, która odegrała kluczową rolę w niemieckim wojskowym dowództwie podczas I wojny światowej. Jako pruski generał piechoty, był szefem sztabu generalnego armii niemieckiej oraz naczelnym dowódcą w latach 1914-1916. Jego strategia militarna i decyzje mające na celu prowadzenie działań wojennych na frontach europejskich miały znaczący wpływ na bieg historii. Zmarł 8 kwietnia 1922 roku w Poczdamie. W artykule tym przyjrzymy się jego życiorysowi, karierze wojskowej oraz odznaczeniom.
Wczesne życie i kariera wojskowa
Erich von Falkenhayn rozpoczął swoją wojskową karierę w 1880 roku, kiedy to został mianowany porucznikiem po ukończeniu Korpusu kadetów. Podczas swojej służby w 91 Oldenburskim Pułku Piechoty zdobył cenne doświadczenie, które później wykorzystał w bardziej odpowiedzialnych rolach. W 1890 roku Falkenhayn został przydzielony do pruskiego sztabu generalnego, co stanowiło pierwszy krok na drodze do zdobycia wyższych stopni wojskowych.
Jego kariera nabrała tempa w latach 1896-1903, kiedy był instruktorem armii chińskiej oraz attaché wojskowym. Dzięki tym doświadczeniom awansował na majora w marcu 1899 r. i zyskał reputację jako zdolny oficer sztabowy. Wkrótce potem objął stanowisko szefa sztabu Sił Ekspedycyjnych odpowiedzialnych za wyzwolenie ambasad w Pekinie podczas powstania bokserów. Te wydarzenia miały ogromne znaczenie dla jego dalszej kariery.
Dowództwo i strategia podczas I wojny światowej
W 1914 roku, po dymisji Helmutha von Moltke z pozycji szefa sztabu generalnego, Erich von Falkenhayn został powołany do pełnienia tej funkcji. Na początku jego kadencji uznano front zachodni za kluczowy obszar działań wojennych. Falkenhayn podjął próby rozstrzygania konfliktu poprzez izolowanie aliantów od dostępu do morza, jednak te wysiłki zakończyły się niepowodzeniem.
W obliczu niepowodzeń na froncie zachodnim, Falkenhayn zmienił strategię, koncentrując się na aktywnych działaniach na innych frontach. Przygotował ofensywy na froncie wschodnim, które zakończyły się sukcesem, jednak jego wizja strategiczna była często kwestionowana przez innych dowódców, takich jak feldmarszałek Hindenburg i gen. Ludendorff. Konflikty wewnętrzne w dowództwie armii niemieckiej wpłynęły na jego pozycję jako naczelnika sił zbrojnych.
Ofensywa pod Verdun i jej konsekwencje
Kiedy rozpoczęła się ofensywa pod Verdun w lutym 1916 roku, Falkenhayn miał nadzieję na „wykrwawienie” armii francuskiej poprzez intensywne ataki. Strategia ta była ryzykowna i ostatecznie okazała się nieudana. Porażka tej ofensywy oraz inne trudności na froncie doprowadziły do utraty zaufania do Falkenhayna jako dowódcy.
W sierpniu 1916 roku cesarz Niemiec zdymisjonował go ze stanowiska szefa sztabu generalnego i powierzył tę funkcję Hindenburgowi oraz Ludendorffowi. Choć Falkenhayn stracił władzę nad strategią armii niemieckiej, jego umiejętności i doświadczenie były nadal cenione, co doprowadziło do jego mianowania dowódcą 9 Armii walczącej przeciwko Rumunii.
Działania na froncie rumuńskim i tureckim
Falkenhayn objął dowództwo nad 9 Armią we wrześniu 1916 roku, a jego działania zaowocowały znacznymi sukcesami militarnymi. Pokonał armię rumuńską i zdobył Bukareszt, co przyniosło mu uznanie oraz możliwość dalszego działania na innych frontach.
Wiosną 1917 roku Falkenhayn wyjechał do Turcji jako naczelny dowódca niemiecko-tureckiej Grupy Armii Yildirim. Choć początkowo planowano przeprowadzenie ofensywy przeciwko Anglikom w Bagdadzie, operacja ta nie doszła do skutku z powodu niepowodzeń i ograniczeń logistycznych. W lutym 1918 roku został odwołany z tego stanowiska.
Późniejsze lata i spuścizna
Po zakończeniu I wojny światowej Erich von Falkenhayn przeszedł w stan spoczynku i osiedlił się w swoim rodzinnym pałacu. Jego wspomnienia opublikowane w 1920 roku dostarczają cennych informacji o działaniach wojskowych z tamtego okresu oraz jego przemyśleniach dotyczących prowadzenia wojny.
Falkenhayn był także doktorem honoris causa Uniwersytetu Fryderyka Wilhelma w Berlinie, co świadczy o jego wpływie na rozwój myśli militarnej oraz akademickiej w Niemczech. Zmarł w Poczdamie 8 kwietnia 1922 roku z powodu niewydolności nerek.
Odznaczenia
Erich von Falkenhayn otrzymał liczne odznaczenia za swoje zasługi wojskowe. Wśród nich znajdują się medal chiński (China-Denkmünze) przyznany mu za udział w wydarzeniach związanych z powstaniem bokserów oraz prestiżowy Order Pour le Mérite z Liściem Dębu za jego osiągnięcia podczas I wojny światowej. Ponadto otrzymał Order Orła Czarnego oraz Krzyż Wielki Orderu Maksymiliana Józefa.
Zakończenie
Erich von Falkenhayn to postać o skomplikowanej biografii i wielkich ambicjach militarnych. Jego działania podczas I wojny światowej miały znaczący wpływ zarówno na przebieg konfliktu, jak i na przyszłość niemieckiego wo
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).